Showing posts with label interview. Show all posts
Showing posts with label interview. Show all posts

Wednesday, November 6, 2013

ရခိုင္တပ္မေတာ္ စစ္ဦးစီးခ်ဳပ္ ဗိုလ္မွဴးခ်ဳပ္ ထြန္းျမတ္ႏိုင္ႏွင့္ ေတြ႔ဆုံျခင္း


By Administrator - Wed Nov 06, 5:16 pm
ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ သက္တမ္းအႏုဆုံး တိုင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္ အဖြဲ႕တစ္ခုျဖစ္ၿပီး ၂၀၀၈ ခုႏွစ္တြင္ ေကအိုင္အို ထိန္းခ်ဳပ္နယ္ေျမ အတြင္း ယာယီဌာနခ်ဳပ္ ဖြင့္လွစ္ တည္ေထာင္ထားေသာ ရခိုင္တပ္မေတာ္ (AA) ၏ စစ္ဦးစီးခ်ဳပ္ ဗိုလ္မွဴးခ်ဳပ္ ထြန္းျမတ္ႏိုင္ႏွင့္ The Voice သတင္းအဖြဲ႕ လိုင္ဇာၿမဳိ႕၌ ေတြ႔ဆုံ ေမးျမန္းထားသည္မ်ားကို ေဖာ္ျပအပ္ပါသည္။
interv_rktmtsoz_NKK_01Voice : ရခိုင္တပ္မေတာ္ အေၾကာင္းကို အနည္းငယ္ ေျပာျပေပးပါ။
UTMN : ကြၽန္ေတာ္တို႔ ရခိုင္တပ္မေတာ္ (Arakan Army )က ရခိုင္ျပည္ ထဲမွာေတာ့ တကၠသိုလ္ေက်ာင္းသား ေတြနဲ႔ ေနရာအႏွံ႔အျပား တည္ေဆာက္တာေတာ့ ၾကာပါၿပီ။ ျပည္တြင္းစစ္ အစိတ္အပိုင္းမွာ ကြၽန္ေတာ္တို႔ ရခိုင္ေတြကေတာ့ မပါဘူးဗ်။ ဒါေပမဲ့ ကြၽန္ေတာ္တို႔ ရခိုင္ေတြက အရမ္းဆင္းရဲတယ္။ သယံဇာတ ေတြလည္း အမ်ားႀကီးရွိတယ္။ အလားအလာေကာင္း ေတြ အမ်ားႀကီး ရွိေပမယ့္ စီးပြားေရး၊ လူမႈေရး၊ က်န္းမာေရး၊ ပညာေရး အစစအရာရာ အကုန္လုံးက အနိမ့္ဆုံးကို တျဖည္းျဖည္း ဆင္းသြားေတာ့ ကြၽန္ေတာ္တို႔ တကၠသိုလ္ေက်ာင္းသား အ႐ြယ္တုန္းက ဒါေတြကို ျမင္လာတယ္။ အဲဒီတုန္းက ကရင္ျပည္တို႔ ဘာတို႔ဆိုတာ တိုက္ပြဲ ျပင္းထန္တယ္ေလ။ ကရင္ျပည္က ကေလးေတြေရာ၊ ကေလးမ ေတြေရာ အျပင္ေတြ ေရာက္ကုန္တယ္။ ဒုကၡ ေရာက္ၿပီးမွေပါ့။ ဒါက ဘယ္လိုျဖစ္တယ္ ဆိုတာ အက်ဳိးအေၾကာင္း ဆက္စပ္ယူလို႔ ရတယ္ေလေနာ္။ ဘာေၾကာင့္ ဆင္းရဲေနတာလဲ။ ဘာေၾကာင့္ ခက္ခဲေနတာလဲ။ စစ္ျဖစ္ေနလို႔ ခက္ခဲရတယ္။ စစ္ျဖစ္ေနလို႔ ဒုကၡေရာက္ၾကတယ္ေပါ့။ ဒါေပမဲ့ ကြၽန္ေတာ္တို႔ ရခိုင္မွာ က်ေတာ့လည္း ဒီ့ထက္ေတာင္ ပိုဆိုးေနတယ္။ အဲဒီအေျခအေနေတြဟာ ဘာေၾကာင့္လဲေပါ့။ ဒါေတြဟာ ဖိႏွိပ္မႈ ေၾကာင့္ေပါ့။
တကယ္ရွင္းရွင္းလင္းလင္း ပြင့္ပြင့္လင္းလင္း အားမနာစတမ္း ေျပာရ ရင္ေတာ့ ကြၽန္ျပဳတာေပါ့ဗ်ာ။ ကြၽန္ေတာ္တို႔ ေသြးစုပ္ခံရတယ္လို႔ပဲ ျမင္တယ္။ ဥပမာ- လမ္းတစ္လမ္း ေဖာက္ဖို႔အတြက္ ေက်ာက္တုံးေတြကို သယ္တဲ့ေနရာက လမ္းဟာ အရမ္းဆိုးတယ္။ ဒါေပမဲ့ အဲဒီေနရာက ေက်ာက္တုံးေတြနဲ႔ပဲ တျခားေနရာမွာ လမ္းေတြေဖာက္သြားတယ္။ အဲလိုအေန အထားမ်ဳိးေတြ။ လွ်ပ္စစ္မီးတို႔ ဘာတို႔ ဆိုတာလည္း မရွိဘူးေလ။ ကြၽန္ေတာ္ ရန္ကုန္ကို ပထမဆုံး ေရာက္ဖူးတုန္းကဆိုရင္ ၉၆ ေလာက္တုန္းက ျဖစ္မယ္ထင္တယ္။ အဲဒီတုန္းက ကြၽန္ေတာ္တို႔ စစ္ေတြမွာ ဆိုရင္ လွ်ပ္စစ္မီးက တစ္ေန႔လုံးမွ ႏွစ္နာရီေလာက္ ပဲရတယ္။ ၿပီးရင္ တစ္ယူနစ္ကို ၄၀၀ ေက်ာ္ေလာက္ ေပးရတယ္။ ရန္ကုန္မွာ ၂၅ က်ပ္ပဲ ေပးရတယ္။
ကြၽန္ေတာ္တို႔ ဆယ္တန္းေအာင္စ ၁၉၉၆ တုန္းက ရန္ကုန္ကို လာၾကေတာ့ ကြၽန္ေတာ္တို႔ ရခိုင္ျပည္ေလ အရမ္းေမွာင္တာ။ အရမ္းေမွာင္ၿပီးမွ ပဲခူး႐ိုးမ ထိပ္ကို ေရာက္တာနဲ႔ ဟိုးဘက္မွာ လင္းၿပီးမွ သစ္ပင္ေတြ မွာေတာင္ လွ်ပ္စစ္မီး ထြန္းထားတယ္။ ဒါေတြဟာ ကြာျခားခ်က္ေတြ၊ ျခားနားခ်က္ေတြပဲ။ ဒီလိုမ်ဳိး အေၾကာင္းတရားေတြေပါ့ အမ်ားႀကီးပါ။ ဒါေတြဟာ ငါတို႔ အခြင့္အေရးေတြ ဆုံး႐ႈံးေန တာပဲေပါ့။ ျမန္မာႏိုင္ငံ လြတ္လပ္ေရးရတယ္။ သို႔ေသာ္ ကြၽန္ေတာ္တို႔ မပါသလိုပဲေပါ့။ ကြၽန္ေတာ္တို႔ ရပိုင္ခြင့္ အခြင့္အေရးေတြကို ဆုံး႐ႈံးေနတယ္ေပါ့။ ဒီလိုမ်ဳိး အေၾကာင္းတရား ေတြေၾကာင့္ ကြၽန္ေတာ္တို႔ ရခိုင္တပ္မေတာ္ဟာ ေမြးဖြားလာခဲ့တာပါ။
Voice : ရခိုင္တပ္မေတာ္ ဖြဲ႕ၿပီးေနာက္ပိုင္း အစိုးရနဲ႔ တပ္ခ်င္းထိေတြ႔မႈ ေတြရွိလား။
UTMN : ထိေတြ႔မႈဆိုတာေတာ့ ကြၽန္ေတာ္တို႔ ရခိုင္တပ္မေတာ္က အဓိက ကခ်င္ျပည္နယ္မွာ လႈပ္ရွားတာ မ်ားတယ္။ တျခားနယ္ေျမ ေတြမွာလည္း အမ်ားႀကီးရွိတယ္။ တိုက္ပြဲကာလ မွာဆို ေရွ႕တန္းေတြမွာ တပ္ရင္းအလိုက္ေတာ့ မဟုတ္ဘူးေပါ့ ။ စစ္ေၾကာင္းအလိုက္ ခံစစ္စခန္းေတြမွာ ေနၿပီးမွ လႈပ္ရွားတာ ရွိတယ္။ ေနာက္ၿပီးမွ ရန္သူစစ္ေၾကာင္းေတြ ဝင္လာရင္ လႈပ္ရွားထြက္ၿပီးမွ ျဖတ္ေတာက္တာေတြ ရွိတယ္။ တိုက္ပြဲေတြကေတာ့ အမ်ားႀကီးပါပဲ။
Voice : လက္ရွိ အစိုးရနဲ႔ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးေဆြးေႏြးမႈ အေျခအေနအပိုင္းေရာ ဘယ္လိုရွိလဲ။
UTMN : အစိုးရက ကြၽန္ေတာ္တို႔နဲ႔ေတာ့ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးကိစၥ ဘာမွမေျပာ ေသးဘူးဗ်။ ကြၽန္ေတာ္တို႔က ကခ်င္ျပည္မွာ အေျခစိုက္ထားတယ္ ဆိုေတာ့ သူတို႔ အျမင္မွာ KIO/KIA နဲ႔ ေဆြးေႏြးလို႔ အဆင္ေျပရင္ အကုန္လုံး ၿပီးသြားမယ္လို႔မ်ား ထင္လား မသိဘူးေလ။ ကြၽန္ေတာ္တို႔ အျမင္က်ျပန္ေတာ့ ေနာက္တစ္မ်ဳိး ျဖစ္ေနတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ႏိုင္ငံေရးျပႆနာက နက္နက္႐ိႈင္း႐ိႈင္း ရွိတယ္ေလ။ အဲဒါကို တကယ္တမ္း တိုင္းရင္းသား တန္းတူအခြင့္အေရးေတြနဲ႔ ႏိုင္ငံေရးအရ ေျဖရွင္းမယ္ဆိုရင္ အကုန္လုံးနဲ႔ေတာ့ ေျဖရွင္းဖို႔ လိုပါလိမ့္မယ္။ ကခ်င္နဲ႔ အပစ္ရပ္လိုက္လို႔ ရခိုင္နဲ႔ ျပႆနာ ၿပီးသြားမယ္လို႔ေတာ့ မဟုတ္ဘူးေလ။ သူတို႔ဘက္ကလည္း အေၾကာင္းျပခ်က္ေတြ ကေတာ့ အမ်ားႀကီးေပါ့ဗ်ာ။
Voice : ၿငိမ္းခ်မ္းေရးေဆြး ေႏြးမႈ မရွိေသးဘူးဆိုေတာ့ အစိုးရဘက္ကို ဘယ္လိုျဖစ္ေစခ်င္လဲ။
UTMN : တကယ္တမ္းဆိုရင္ေတာ့ ဒါကႏိုင္ငံေရးေၾကာင့္ ျဖစ္တဲ့ ျပႆနာေတြ ဆိုေတာ့ ကြၽန္ေတာ္တို႔လည္း ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ ႏိုင္ငံေရးေျပာင္းလဲမႈ ျဖစ္ေပၚတိုးတက္မႈ အေျခအေနမွာ ပူးေပါင္း ေဆာင္႐ြက္လိုတဲ့ ဆႏၵေတာ့ရွိတယ္။ ဘာေၾကာင့္လဲဆိုေတာ့ ဒါဟာ ဆႏၵဆိုတာထက္ လိုအပ္ခ်က္တစ္ခု ျဖစ္ပါတယ္။ ကြၽန္ေတာ္တို႔က ဒီႏိုင္ငံကို ေပါင္းၿပီးေတာ့ တည္ေဆာက္ရမွာပဲ။ ဒီတိုင္းျပည္ႀကီး မေအးခ်မ္းရင္ ကြၽန္ေတာ္တို႔ အနာဂတ္မ်ဳိးဆက္သစ္ ေတြရဲ႕ အနာဂတ္ ေတြေရာ၊ တိုင္းျပည္ရဲ႕ ဂုဏ္သိကၡာေရာ၊ အျပင္ကိုထြက္ၾကည့္ရင္ အရမ္းကို သိသာပါတယ္။ ကြၽန္ေတာ္တို႔ လူမ်ဳိးေတြကို တျခားႏိုင္ငံက ဘယ္လိုဆက္ဆံၾကလဲ။ ဒါေတြကိုလည္း ဝိုင္းၿပီး ကုစားရမွာေပါ့။
Voice : ရခိုင္တပ္မေတာ္ ဆိုတာက ၂၀၀၈ ခုႏွစ္မွာ စဖြဲ႕တယ္လို႔ သိရတယ္။ အဲဒီအရင္ လက္နက္ကိုင္တပ္ဖြဲ႕နဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး အေတြ႔အႀကံဳရွိခဲ့လား။ ဘယ္လို ဖြဲ႕ျဖစ္ခဲ့လဲ။
UTMN : လက္နက္ကိုင္ အေတြ႔အႀကံဳရယ္ လို႔ေတာ့ မဟုတ္ဘူးေပါ့။ ဒါေပမဲ့ ကြၽန္ေတာ္တို႔က ႏိုင္ငံေရးခံယူခ်က္ အျမင္ေတြေပါ့၊ ေနာက္ၿပီး ကြၽန္ေတာ္တို႔ ရခိုင္ေတြ ကေတာ့ သမိုင္းေပး တာဝန္ေတြလည္း ရွိတယ္ေလ။ ကြၽန္ေတာ္တို႔လည္း ကိုယ့္ကံၾကမၼာ ကိုယ္ဆုံးျဖတ္ႏိုင္တဲ့ လူမ်ဳိး တစ္မ်ဳိးပဲေလ။ ဒါေၾကာင့္ ဘဝေပးအသိ ရွိတယ္။ အဲဒါေတြနဲ႔ပဲ ကြၽန္ေတာ္တို႔ ရခိုင္တပ္မေတာ္ တည္ေထာင္တယ္။ တိုက္ပြဲအေတြ႔အႀကံဳ ကေတာ့ ဒီမွာတိုက္တာေတာ့ ၂ ႏွစ္တိတိ ပါပဲ။ စၿပီး ေသနတ္သံ ျမည္ကတည္းက ကြၽန္ေတာ္တို႔ တိုက္လာတာပဲ။ ထိပ္ဆုံးကေန တိုက္တာပဲ။ ဒါကလည္း မိတ္ေဆြအိမ္မွာ ေနရင္ မိတ္ေဆြ ပီသရတာေပါ့။ တစ္ဖက္ကလည္း ဖိႏွိပ္တဲ့ ဘုံရန္သူကို တိုက္တာပဲေလ။ အျခားဟာ ေတြလည္း အမ်ားႀကီးရွိပါတယ္။ တခ်ဳိ႕က်ေတာ့ စစ္ဘက္ဆိုင္ရာ သတင္း အခ်က္အလက္ လုံၿခံဳေရးအရ မေျပာႏိုင္တာလည္း ရွိပါတယ္။
“လူမ်ဳိးတိုင္းက ကိုယ့္လူမ်ဳိးကို ကာကြယ္ဖို႔ ရွိသင့္တယ္ဆိုၿပီး ကြၽန္ေတာ္တို႔ ဖြဲ႕ေပမယ့္ ေသြးထြက္သံယိုေတြနဲ႔ မေျဖရွင္းလိုဘူး။ ဒါဟာ အခ်င္းခ်င္း သတ္ျဖတ္ဖို႔အတြက္ မဟုတ္ပါဘူး။ အခြင့္အေရးေတြ ကာကြယ္ဖို႔အတြက္ပဲ…”
Voice : ရခိုင္ျပည္နယ္မွာ ႀကံဳရေနတဲ့ ျပႆနာေတြကို ရခိုင္တပ္မေတာ္ အေနနဲ႔ ဘယ္လိုပါဝင္ ေျဖရွင္းဖို႔ ရွိလဲ။
UTMN : ပုံမွန္တပ္တစ္ခုရဲ႕ တာဝန္ဆိုရင္ေတာ့ ကိုယ့္ရဲ႕နယ္ေျမ လုံၿခံဳေရး၊ ကိုယ့္ရဲ႕ လူမ်ဳိး လုံၿခံဳေရးအတြက္ တာဝန္ရွိတယ္ေလ။ ဒါေပမဲ့ ဒီျပႆနာေတြက ေသြး႐ိုးသား႐ိုးျဖစ္တဲ့ ျပႆနာေတြ မဟုတ္ေလေတာ့ ကြၽန္ေတာ္တို႔လည္း ႏိုင္ငံေရးအရ ထိုးေဖာက္ျမင္ႏိုင္ေအာင္ ၾကည့္တတ္ဖို႔ လိုတယ္။ ရခိုင္ျပည္မွာက်ေတာ့ တိုင္းျပည္ရဲ႕ အေရးကိစၥေတြကို ဆုံးျဖတ္ႏိုင္ တာက ကြၽန္ေတာ္တို႔ ရခိုင္လူမ်ဳိးေတြ မဟုတ္ဘူးဗ်။ အဲဒါေၾကာင့္ အခ်ဳိ႕ကိစၥေတြက်ေတာ့ ဘယ္လိုကိုင္တြယ္ရမယ္။ ဘယ္လိုမ်ဳိးလူထုကို စနစ္တက် ဦးေဆာင္မႈေပးၿပီးမွ ဘယ္လို နည္းမွန္လမ္းမွန္ ေျဖရွင္းသင့္တယ္ ဆိုတဲ့ အေနအထားေတြက လုပ္ပိုင္ခြင့္ မရွိဘူး ျဖစ္ေနတယ္။ သူတို႔ကလည္း ေပးမွာလည္း မဟုတ္ပါဘူး။ ကြၽန္ေတာ္တို႔ ကိုယ္တိုင္ တျဖည္းျဖည္းခ်င္း တည္ေဆာက္ယူရမွာပဲ၊ အခ်ိန္ေပးၿပီးမွ တည္ေဆာက္ယူရမွာပဲ။ ဒါဟာ မျဖစ္သင့္တဲ့ ျပႆနာပဲေလ။ ၿပီးရင္ စနစ္တက် စိစစ္ယူရမွာေပါ့။ ေျပာေနၾကတဲ့ ခိုးဝင္ဘဂၤါလီ ဘာညာ ေျပာၾကတယ္ေပါ့။ အခ်ဳိ႕က်ေတာ့ နဂိုကတည္းက ရွိတဲ့သူ လည္းရွိတယ္။ ခိုးဝင္တဲ့သူလည္း ရွိတယ္။ ဒါကို စနစ္တက် ေဆာင္႐ြက္တာ ကေတာ့ အကုန္လုံးအတြက္ အက်ဳိးရွိပါလိမ့္မယ္။
Voice : လက္ရွိ ရခိုင္ျပည္နယ္က ရခိုင္ ႏိုင္ငံေရးပါတီ ေတြရဲ႕ ေဆာင္႐ြက္မႈ ေတြကို အားရေက်နပ္မႈရွိလား။
interv_rktmtsoz_NKK_02UTMN  : ကြၽန္ေတာ့္အျမင္ ကေတာ့ ျပည္တြင္းမွာ ရွိေနတဲ့ ပါတီႀကီးႏွစ္ခု၊ အခုဆိုရင္ တစ္ခုေပါ့။ သူတို႔ရဲ႕ ႀကဳိးပမ္း ေဆာင္႐ြက္မႈေတြကို ကြၽန္ေတာ္ Appreciate ျဖစ္ပါတယ္။ အားရေက်နပ္တယ္ ရယ္လို႔ေတာ့ ေျပာရခက္လိမ့္မယ္။ ဘာျဖစ္လို႔လဲဆိုေတာ့ ျပည္တြင္းမွာရွိတဲ့ ေခါင္းေဆာင္ႀကီး ေတြက ၂၀၀၈ အေျခခံ ဥပေဒေအာက္မွာလည္း အကန္႔အသတ္နဲ႔ လုပ္ရတဲ့အပိုင္း ရွိတယ္ေလ။ လႊတ္ေတာ္ထဲမွာ ျဖစ္ျဖစ္၊ ဘယ္နယ္ပယ္မွာ ျဖစ္ျဖစ္ သူတို႔ရဲ႕အေပၚမွာ Glass Ceiling ရွိေနတယ္။ အဲဒီအကန္႔အသတ္ ေအာက္မွာ လုပ္ေနရတယ္။ လုပ္ဖို႔ လိုအပ္တာေတြေတာ့ အမ်ားႀကီးပဲ ျဖစ္တယ္။ သူတို႔ အေကာင္းဆုံး လုပ္ေနတာကို ေက်နပ္တယ္။ ကြၽန္ေတာ္တို႔ အေနနဲ႔လည္း အေကာင္းဆုံး ႀကဳိးစားမယ္။ ဘာေၾကာင့္လဲ၊ လက္ရွိအေျခအေနမွာ အခြင့္အေရးေလး မသိမသာေလး ပြင့္လင္းမႈ တခ်ဳိ႕ေတြေပါ့ေနာ္၊ အဲဒါေလး ရရင္လည္း အဲဒါေလးယူၿပီးမွ လူထုကို အက်ဳိးျပဳတာ ေပါ့ဗ်ာ။ ေနာက္ၿပီး ဆက္ၿပီးလိုအပ္ေနတာ ေတြကိုလည္း ကြၽန္ေတာ္တို႔ တိုက္ယူတာေပါ့။ ၿပီးရင္ တကယ္လို႔ ညႇိႏိႈင္းလို႔ ရမယ္ ဆိုရင္လည္း ညႇိႏိႈင္းၿပီးမွ လုပ္ကိုင္ၾကတာေပါ့။ အဲလိုမ်ဳိးရရင္ေတာ့ အကုန္လုံး အတြက္ တိုင္းျပည္ အတြက္ေရာ၊ တိုင္းရင္းသားေတြ အတြက္ေရာ၊ ဒီမိုကေရစီ အခြင့္အေရးေတြ ဆုံး႐ႈံးေနတဲ့ ျမန္မာျပည္သူလူထု အတြက္ေရာ အက်ဳိးရွိပါလိမ့္မယ္။
ဒါမွ မဟုတ္ရင္ ဒီျပည္ေထာင္စုႀကီးမွာ ကြၽန္ေတာ္တို႔ ရခိုင္လူမ်ဳိးေတြကို ႏိုင္ငံေရးေျပာင္းလဲမႈ ျဖစ္စဥ္ေတြမွာ ေဘးဖယ္ထားတာ ဘာနဲ႔တူလဲဆို ရခိုင္လူမ်ဳိး ဆိုတာ ကိုယ့္ႏိုင္ငံနဲ႔ ကိုယ္ေနလာတဲ့ လူမ်ဳိးပဲေလ။ အရွိကို အရွိတရားအတိုင္း ေျပာမွာေပါ့။
ဒီေန႔ ဒီအခ်ိန္မွာ ေခတ္ကာလက ေျပာင္းလဲလာတယ္။ ကြၽန္ေတာ္တို႔ အျမင္ေတ ြကလည္း တိုးတက္ေျပာင္းလဲေပး ရမွာပဲ။ ေျပာင္းလဲလာတဲ့ အေျခအေနကို လက္မခံခ်င္လို႔ မရဘူး။ ဒီျပည္ေထာင္စုႀကီးထဲမွာ ကိုယ္ပိုင္ျပ႒ာန္းခြင့္နဲ႔ တန္းတူအခြင့္အေရးနဲ႔ အတူတကြ ၿငိမ္းခ်မ္းစြာ ေနထိုင္မယ္ဆိုရင္ ျဖစ္ႏိုင္ေျခ အမ်ားႀကီးရွိတယ္။ ဒီေနရာမွာ ဒီ Process ကေန ေဘးဖယ္ထားတာဟာ ဘာနဲ႔တူလဲ ဆိုေတာ့ ကြၽန္ေတာ္တို႔ အရင္ေနခဲ့တဲ့ အေနအထားကို ျပန္တြန္းပို႔တဲ့ အေနအထားမ်ား ျဖစ္လာမလား ေပါ့ေလ။ ကြၽန္ေတာ္တို႔ ေပ်ာက္သြားတာ ကေတာ့ အႀကီးႀကီးေပါ့။ ဒါေပမဲ့ ကြၽန္ေတာ္တို႔ ျပန္လိုခ်င္တာက အဲေလာက္အႀကီးႀကီး မဟုတ္ပါဘူး။ ကြၽန္ေတာ္တို႔ ရခိုင္ ေတာ္လွန္ေရးသမားႀကီးေတြ ေျပာတဲ့စကား ရွိတယ္ေလ။ ေ႐ႊေပ်ာက္သြားတယ္ကြာ။ ဒါေပမဲ့ ကြၽန္ေတာ္တို႔ ေငြကေလး ျပန္ေတာင္းတာပါ။ အဲဒီေငြကေလး ကိုမွ မေပးခ်င္ဘူး ဆိုရင္ ေပ်ာက္သြားတဲ့ ေ႐ႊကို ျပန္တိုက္ယူတာ ေပါ့ဗ်ာ ေနာ့။ ဒါကေတာ့ ပြင့္ပြင့္လင္းလင္း ေျပာတာပါ။ ႏိုင္သည္မႏိုင္သည္ ဆိုတာထက္ ကြၽန္ေတာ္တို႔မွာ တိုက္မယ့္ တာဝန္ ရွိတယ္။ ရပိုင္ခြင့္လည္း ရွိတယ္။ အဲဒီအတြက္ ကြၽန္ေတာ္တို႔ ရပ္တည္ရမွာပဲ။ ဒါေၾကာင့္ ေဆြးေႏြးတာက ေကာင္းတယ္။ အေကာင္းဆုံး နည္းလမ္းလည္း ျဖစ္ပါလိမ့္မယ္။
Voice : လက္နက္ကိုင္ ေျဖရွင္းတာနဲ႔ ေဆြးေႏြးတာနဲ႔ ဘယ္အပိုင္းကို ပိုၿပီး လိုလားပါသလဲ။
UTMN : ေသြးထြက္သံယို ေျဖရွင္းတဲ့နည္းက သိပ္ေတာ့ မေကာင္းဘူး ေပါ့ေလ။ ၿပီးရင္ တစ္ခါတစ္ခါ လူေတြ ေျပာၾကပါတယ္။ ႏွစ္ေပါင္း ၆၀ တိုက္တယ္။ ဘယ္သူမွလည္း မႏိုင္ဘူး။ မၿပီးျပတ္ဘူး ဆိုတဲ့ဟာမ်ဳိး။ ဘာလို႔မၿပီးျပတ္လဲ ဆိုေတာ့ တိုင္းရင္းသားအပိုင္း ကလည္း ညီညြတ္မႈ လိုအပ္ခဲ့လို႔ ျဖစ္တယ္။
Voice : ေ႐ြးေကာက္ပြဲဝင္ဖို႔ အစီအစဥ္ေရာ ရွိလား။
UTMN : ေ႐ြးေကာက္ပြဲဝင္ဖို႔ မလိုပါဘူး။ ကြၽန္ေတာ္တို႔ရခိုင္ေတြမွာ ပါတီ ရွိပါတယ္။ သူတို႔ ဝင္ပါလိမ့္မယ္။ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ေတြ ရွိတာက ႏိုင္ငံေရးအရ ေျဖရွင္းဖို႔ ႀကဳိးစားၾကတယ္။ တခ်ဳိ႕ဆိုရင္ တစ္စိတ္တစ္ပိုင္း ေျဖရွင္းၾကတယ္။ ကြၽန္ေတာ္တို႔ တိုင္းရင္းသားေတြ ဘက္ကလည္း အကုန္စုၿပီး သေဘာတူ ညႇိႏိႈင္းဖို႔ေျပာေနတာ ရွိတယ္။ CNF တို႔လိုမ်ဳိး တျခား အဖြဲ႕အစည္း ေတြက ျပည္နယ္အဆင့္ လက္မွတ္ထိုးၾကတယ္။ တခ်ဳိ႕ ျပည္ေထာင္စုအဆင့္ လက္မွတ္ထိုးၾကတယ္။ တစ္ဖက္နဲ႔တစ္ဖက္ ညႇိႏိႈင္းၿပီး လူထုနဲ႔ ႏွီးေႏွာဖလွယ္ပြဲေတြ လုပ္ၾကတယ္။ ပြင့္ပြင့္လင္းလင္း ေျပာရရင္ ကြၽန္ေတာ္တို႔လည္း အဲဒီလို အခြင့္အေရးမ်ဳိး ေမွ်ာ္လင့္တယ္၊ လိုလားတယ္။
တပ္မေတာ္ ဖြဲ႕စည္းတယ္ ဆိုတာ လူမ်ဳိးတိုင္းက ကိုယ့္လူမ်ဳိးကို ကာကြယ္ဖို႔ ရွိသင့္တယ္ဆိုၿပီး ကြၽန္ေတာ္တို႔ ဖြဲ႕ေပမယ့္ ေသြးထြက္သံယိုေတြနဲ႔ မေျဖရွင္းလိုဘူး။ ဒါဟာ အခ်င္းခ်င္း သတ္ျဖတ္ဖို႔အတြက္ မဟုတ္ပါဘူး။ အခြင့္အေရးေတြ ကာကြယ္ဖို႔အတြက္ပဲ ျဖစ္တယ္။ ႏွီးေႏွာဖလွယ္ပြဲေတြ လုပ္ၾကတာ လူထုကို လမ္းေၾကာင္းတစ္ခုကို စနစ္တက် ေခၚေဆာင္မယ့္ အခြင့္အေရးပဲ။ ကြၽန္ေတာ္တို႔ ရခိုင္ေဒသမွာ ျပႆနာေတြ အမ်ားႀကီး တက္ေနတယ္။ ဒါကိုလူေတြက တစ္ေယာက္တစ္ေပါက္နဲ႔ အက်ဳိးအျမတ္ ရတဲ့သူေတြကလည္း အခြင့္အေရး အျမတ္ထုတ္တယ္။ အကယ္၍သာ ဒါမွားတယ္၊ မွန္တယ္၊ ဒီအတိုင္းျဖစ္သင့္တယ္ ဆိုၿပီး တစ္ခုခုကို စနစ္တက်နဲ႔ ထိန္းထိန္းသိမ္းသိမ္း လုပ္ႏိုင္ရင္ အဲဒီလို အျဖစ္အပ်က္ေတြ ရပ္ဆိုင္းသြားပါမယ္။
Voice : ခု လိုင္ဇာညီလာခံမွာ ႏိုင္ငံလုံးဆိုင္ရာ အပစ္ရပ္အဆင့္ကို သြားဖို႔ ဆုံးျဖတ္တယ္။ ရခိုင့္တပ္မေတာ္နဲ႔ အစိုးရက ၿငိမ္းခ်မ္းေရးအတြက္ ေဆြးေႏြးမႈ တစ္စုံတစ္ရာ မရွိေသးဘူး ဆိုေတာ့ ဘယ္လို ဆက္သြားမလဲ။
UTMN : ေျပာရရင္ေတာ့ ေတာ္လွန္ေရးသမားက ေသမွာ မေၾကာက္ဘူး။ ကြၽန္ေတာ္တို႔က တိုက္မယ္ဆိုလည္း တိုက္ဖို႔ အဆင္သင့္ ျဖစ္ပါတယ္။ ကြၽန္ေတာ္တို႔ ကြန္မန္ဒိုေတြ ကိုလည္း စနစ္တက် ေလ့က်င့္ထားပါတယ္။ ျဗဳန္းခနဲဆို ကခ်င္ျပည္မွာရွိတဲ့ ရခိုင္အုပ္စုေလးလို႔ အျမင္ရွိတဲ့သူလည္း ရွိမွာေပါ့။ ကြၽန္ေတာ္တို႔ ဒီေလာက္ေတာ့ မအပါဘူး။ စနစ္တက် ျပင္ဆင္မႈ ရွိတယ္။ အႏိုင္တိုက္ႏိုင္မယ္ ဆိုတာထက္ ကြၽန္ေတာ္တို႔လည္း လုပ္ႏိုင္ကိုင္ႏိုင္စြမ္း ရွိတယ္။ အျပဳစြမ္းရည္ ရွိသလို အဖ်က္စြမ္းရည္လည္း ရွိတယ္ေလ။ ဖ်က္ခ်င္လို႔ ေျပာတာ မဟုတ္ပါဘူး။ အဲ့ဒီလိုလည္း မျဖစ္လာဖို႔ ေမွ်ာ္လင့္ထားတယ္။ ခု တိုင္းရင္းသားေတြ ေဆြးေႏြးၿပီး လက္မွတ္ထိုးတဲ့ အထဲမွာ ကြၽန္ေတာ္တို႔လည္း ပါတယ္။ ကိုယ္စားလွယ္ အဖြဲ႕မွာလည္း ကြၽန္ေတာ္တို႔လူ ပါတယ္။ တိုင္းရင္းသားအခြင့္အေရး အတြက္ တန္းတူဆိုရင္ ေျပာရမွာပဲ။ သူတို႔ဘယ္လို တုံ႔ျပန္ မယ္ဆိုတာေတာ့ စိတ္ဝင္စားဖို႔ေကာင္းတယ္။
Voice : ရခိုင္တပ္မေတာ္ AA ရဲ႕ ခံယူခ်က္ေတြ၊ ရပ္တည္ခ်က္ ေတြမွာ ရခိုင္ျပည္နယ္မွာ ျဖစ္ေနတဲ့ လူမ်ဳိးေရး ျပႆနာနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ဘယ္လိုရွိလဲ။
UTMN : ကြၽန္ေတာ္တို႔မွာ အမ်ားႀကီး တာဝန္ရွိပါတယ္။ တစ္ခုခုကို တရားနည္းလမ္းက်က် ေျဖရွင္းမယ္ဆိုရင္ ဘယ္သူက တရားဝင္တယ္ မဝင္ဘူး ေသခ်ာ စိစစ္ရမယ္။ ႏိုင္ငံတကာ အသိုင္းအဝိုင္း ဆိုတဲ့သူေတြ အပါအဝင္ လူေတြက ရခိုင္ေတြကို အျပစ္တင္ၾကတယ္။ ကြၽန္ေတာ္ နားမလည္ဘူး။ အမ်ားေျပာတိုင္း မွန္တယ္လို႔ေတာ့ ေျပာလို႔မရဘူး။ ကြၽန္ေတာ္တို႔ဘက္က ဝင္ၾကည့္ဖို႔လည္း လိုတယ္။ ရခိုင္လူမ်ဳိးေတြ ကိုယ္တိုင္ ရခိုင္ျပည္မွာေနၿပီး အခြင့္အေရး ေတြအကုန္လုံး ဆုံး႐ႈံးခံထားရတာ ျဖစ္တယ္။ လူ႔အခြင့္အေရးကို အကာအကြယ္ယူၿပီး မမွန္တာကို အမွန္လုပ္တာ ရခိုင္လူမ်ဳိးေတြ ကိုေရာ၊ ျမန္မာလူထု ကိုေရာ အႀကီးအက်ယ္ ေစာ္ကားမႈျဖစ္တယ္။
ေျပာၾကတာ ႏိုင္ငံကူး ခ်င္းကူး ဆင္းရဲတဲ့ ျမန္မာႏိုင္ငံကိုေတာ့ ကူးမွာမဟုတ္ဘူး။ တျခားကို သြားမွာေပါ့ ဆိုၿပီးေတာ့။ ဒုကၡေရာက္ေနတဲ့ သူေတြက ခ်မ္းသာတဲ့ႏိုင္ငံမွ မဟုတ္ဘူး၊ သူတို႔အတြက္ ေျခခ်လို႔ရတဲ့ ႏိုင္ငံဆို ကူးမွာပဲ။ Genocide လို႔ေျပာေနၾကတာ တကယ္မဟုတ္ပါဘူး။ မြတ္ဆလင္ ေလာ္ဘီ မီဒီယာေတြက ေျပာတာ ျဖစ္မွာပါ။ တကယ္ Genocide ဟုတ္ မဟုတ္ ကြၽန္ေတာ္တို႔ အသိဆုံးပါ။ ျမန္မာလူမ်ဳိးေတြ ဒီေလာက္ မ႐ိုင္းစိုင္းပါဘူး။ ပဋိပကၡထဲမွာ ေသတဲ့သူကလည္း အဲဒီ ေလာက္ မမ်ားပါဘူး။ တျခားမြတ္ဆလင္ တိုင္းျပည္ေတြမွာ ကားဗုံးတစ္လုံး ကြဲရင္ေတာင္ အဲ့ဒီထက္အမ်ားႀကီး ေသတယ္။ ေန႔တိုင္းလည္း ကြဲေနတာပဲ။ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ျဖစ္တာကို Genocide လို႔ေျပာရင္ အရမ္း ရယ္စရာ ေကာင္းပါတယ္။ မွ်တတဲ့ အသုံးအႏႈန္း မဟုတ္ပါဘူး။
ေနာ္ကိုကို

Friday, May 3, 2013

ရခိုင္ျပည္နယ္၊ စစ္ေတြျမိဳ.ရွိ ကယ္ဆယ္ေရးစခန္းေတြအတြင္း လူဦးေရစာရင္း ေကာက္ယူမွဳရာမွာ ဒုကၡသည္ တခ်ိဳ႔က စစ္ေဆးမွဳကုိ ျငင္းပယ္ခဲ့လို ့ ရုုန္းရင္းဆန္ခတ္ ျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။ ေဒၚညိဳမာသက္ ေပးပို.ထားပါတယ္

Sunday, April 21, 2013

ရခိုင္အေရးကို ရခိုင္ေတြကပဲ ဆံုးျဖတ္သင့္


[ Quote of all Times ]

ရခိုင္အေရးကို ရခိုင္ေတြကပဲ ဆံုးျဖတ္သင့္
=====================

“ရခိုင္ေတြရဲ႕ အေရးကိစၥကို ရခိုင္ေတြက ဆံုးျဖတ္တာက အမွန္ကန္ အသင့္ေတာ္ဆံုးပဲ။ ဗမာအစိုးရဆံုးျဖတ္တာကို ရခိုင္ေတြက လက္ခံခ်င္မွလက္ခံမယ္ေလ။ အမွန္က ရခိုင္ျပည္မွာ ျဖစ္ပ်က္ေနတဲ့ အေရးကိစၥေတြအတြက္ ရခိုင္သားေတြက ဆံုးျဖတ္ပိုင္ခြင့္ရွိေနရပါမယ္။ ရခိုင္သားေတြရဲ႕လက္ထဲမွာ ဆံုးျဖတ္ပိုင္ခြင့္ရွိေနမွ တရားမွ်တမႈရွိမွာ ျဖစ္ပါတယ္။”

ဆရာေတာ္ ေဒါက္တာအသွ်င္နာယက

ၿပီးခဲ့ေသာ ၂၀၁၂-ခုႏွစ္ ဒီဇင္ဘာလအတြင္းက နယူးေယာက္ၿမိဳ႕ ၊ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု ေန ဆရာေတာ္ ေဒါက္တာနာယက အား Coral Arakan အဖြဲ႕သားမ်ားက စစ္ေတြၿမိဳ႕တြင္ အင္တာဗ်ဴးခဲ့စဥ္က ေဒါက္တာနာယက က ဘဂၤါလီဆူပူမႈ ႏွင့္ ပတ္သက္၍ ေျပာခဲ့ေသာ စကားတစ္ခြန္း။

=====================

“ရခိုင္ေတြရဲ႕ အေရးကိစၥကို ရခိုင္ေတြက ဆံုးျဖတ္တာက အမွန္ကန္ အသင့္ေတာ္ဆံုးပဲ။ ဗမာအစိုးရဆံုးျဖတ္တာကို ရခိုင္ေတြက လက္ခံခ်င္မွလက္ခံမယ္ေလ။ အမွန္က ရခိုင္ျပည္မွာ ျဖစ္ပ်က္ေနတဲ့ အေရးကိစၥေတြအတြက္ ရခိုင္သားေတြက ဆံုးျဖတ္ပိုင္ခြင့္ရွိေနရပါမယ္။ ရခိုင္သားေတြရဲ႕လက္ထဲမွာ ဆံုးျဖတ္ပိုင္ခြင့္ရွိေနမွ တရားမွ်တမႈရွိမွာ ျဖစ္ပါတယ္။”

ဆရာေတာ္ ေဒါက္တာအသွ်င္နာယက

ၿပီးခဲ့ေသာ ၂၀၁၂-ခုႏွစ္ ဒီဇင္ဘာလအတြင္းက နယူးေယာက္ၿမိဳ႕ ၊ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု ေန ဆရာေတာ္ ေဒါက္တာနာယက အား Coral Arakan အဖြဲ႕သားမ်ားက စစ္ေတြၿမိဳ႕တြင္ အင္တာဗ်ဴးခဲ့စဥ္က ေဒါက္တာနာယက က ဘဂၤါလီဆူပူမႈ ႏွင့္ ပတ္သက္၍ ေျပာခဲ့ေသာ စကားတစ္ခြန္း။

Thursday, March 14, 2013

ပြဲအၿပီး ေမးျမန္းခဲ့ေသာ ေမးခြန္းႏွင့္ အေျဖအခ်ိဳ႕

Khaing Zaw Linn and 5 other friends shared Arakan Forever's photo.
International Seminar On The History Of Arakan(Dr Aye Chan)
=======================================

ပြဲအၿပီး ေမးျမန္းခဲ့ေသာ ေမးခြန္းႏွင့္ အေျဖအခ်ိဳ႕

ေမး - ေက်ာက္စာဟာ Primary Source လား။ Secondary Source လား။
ေျဖ - Primary Source ပါ။

ေမး - အာနႏၵာ့ဆႏၵ ေက်ာက္စာပါ စကားမ်ားသည္ ရခိုင္စကားလား၊ ဗမာစကားလား။
ေျဖ - ရခုိင္စကားလည္း မဟုတ္ပါဘူး။ ဗမာစကားလည္း မဟုတ္ပါဘူး။ သကၠတ ဘာသာစကား ျဖစ္ပါတယ္။

ေမး - အာနႏၵာ့ဆႏၵ ေက်ာက္စာပါ စကားမ်ားသည္ ယေန႔ ႐ိုဟင္ဂ်ာမ်ား ေျပာဆိုေနေသာ စကားႏွင့္ အမ်ားဆံုး တူညီေနသည္ကို သိပါသလား။
ေျဖ - အာနႏၵာ့ဆႏၵ ေက်ာက္စာကို သကၠတ ဘာသာစကားနဲ႔ ေရးထိုးထားပါတယ္။ ဘဂၤါလီ စကားဟာလည္း ဘာသာစကား ပညာရွင္ေတြ ဘာသာစကားေတြကို အုပ္စုခြဲလိုက္တဲ့အခါမွာ သကၠတဘာသာစကား၊ ပါဠိဘာသာစကား၊ ဟိႏၵဴ၊ ဘဂၤါလီအားလံုးဟာ အင္ဒုိအာရိယ ဘာသာစကား အုပ္စုထဲမွာ ပါပါတယ္။ အဲေတာ့ သကၠတဘာသာစကားနဲ႔ ဘဂၤါလီစကား ေ၀ါဟာရေတြ တူတယ္ဆိုတာ ဘာမွ မထူးဆန္းပါဘူး။

ေမး - ျမန္မာဘုရင္ ဘိုးေတာ္ဘုရားလက္ထက္တြင္ ျပဳစုထားသည့္ စကားစု ပုရပိုဒ္သည္ ေ၀သာလီေခတ္သံုး စကားသည္ ယေန႔ ႐ိုဟင္ဂ်ာမ်ား ေျပာေသာစကားႏွင့္ အမ်ားဆံုး တူညီေနတာ သိပါသလား။
ေျဖ - ကြၽန္ေတာ္တို႔ ပုရပိုဒ္နဲ႔ ေပစာဆိုတာ ဟုိအရင္တုန္းက ေျပာေနတဲ့ ပုရပိုဒ္ဆိုတာ အႏွစ္ငါးဆယ္ထက္ ပိုမခံဘူး။ ေပစာဆိုတာ အႏွစ္တစ္ရာထက္ ပိုမခံဘူး။ အဲဒါေတာင္ ေရနံသုတ္ထားမွ။ အဲဒါဟာ ေ၀သာလီေခတ္ကဟာကို ပုရပိုဒ္ေပၚမွာ တင္ထားတာကို ယံုၾကည္လို႔ရလား။ မရဘူးလား။ (မရဘူးတဲ့)။ ကြၽန္ေတာ့္ဆရာ ေဒါက္တာမ်ိဳးျမင့္က ေျဖပါတယ္။

ေမး - ၁၇၉၉ ခုႏွစ္တြင္ အင္း၀ေနျပည္ေတာ္ေရာက္ ၿဗိတိသွ်သံမွဴး ဖရန္စစ္ဘူခ်နန္၏ စာတမ္းတြင္ ႐ိုဟင္ဂ်ာလူမ်ိဳးႏြယ္စုရွိၿပီး ၎တို႔မွာ အစၥလာမ္ဘာသာ၀င္မ်ားျဖစ္၍ အာရကန္ရခိုင္ေဒသ...။
ေျဖ - အဲဒီေမးခြန္းဟာ နိမိတ္ျပေမးခြန္းလို႔ ေခၚတယ္။ ဒါေပမဲ့ ေမးပံုက မွားေနတယ္။ တင္ျပပံုက မွားတယ္။ ဒီေမးခြန္းကို ကြၽန္ေတာ္ ဘယ္လိုေျဖမလဲ။ ဒါေပမဲ့ ကြၽန္ေတာ္ေျဖပါမယ္။ ဖရန္စစ္ဘူခ်နန္ေရးတဲ့ စာအုပ္က ကြၽန္ေတာ့္မွာ ေကာ္ပီဆြဲထားတာခ်ည္း ေလးအုပ္ေလာက္ရွိတယ္။ ခုနက ကြၽန္ေတာ္ေျပာတဲ့ထဲမွာလည္း ပါတယ္။ ရခုိင္ျပည္က ေျပးလာတဲ့သူေတြကို ရခိုင္ဂ်ာ၊ ရခိုင္ဆိုတာကို ဘဂၤါလီေတြက ႐ုိရွန္၊ ႐ုိဟန္လို႔ေခၚတဲ့အတြက္ အဲဒီက ေျပးလာတဲ့ရခိုင္ေတြကို ႐ုိရွန္ဂ်ာ၊ ႐ိုဟန္ဂ်ာလို႔ ေခၚတယ္လို႔ဆိုတာ ဘူခ်နန္ေရးထားတယ္။ ဒီလူေတြ မြတ္စလင္ျဖစ္တယ္ဆိုတာ ဘယ္စာမ်က္ႏွာမွာ ပါလဲ။ ေျပာႏိုင္တဲ့သူ အခုထေျပာပါ။ ျပႏိုင္တဲ့သူရွိရင္လည္း လာခဲ့ပါ။

ေမး - ဖရန္စစ္ဘူခ်နန္သည္ ႐ိုဟင္ဂ်ာဘာသာစကား သီးျခားရွိၿပီး ဘဂၤါလီ ဘာသာစကားႏွင့္ မတူေၾကာင္း စစ္တမ္းျပဳစု မွတ္တမ္းတင္ထားသည္ကို သိပါသလား။
ေျဖ - ႐ုိဟင္ဂ်ာဆိုတဲ့ စကားဟာ ရခိုင္ဂ်ာ၊ ရဟန္ဂါ။ ရခုိင္စကားနဲ႔ ဘဂၤါလီစကား ဘယ္လိုလုပ္ တူမွာလဲ။ ဒါမွန္တယ္။ ဒီေန႔ သူတို႔ကုိယ္သူတို႔ ႐ိုဟင္ဂ်ာဆိုၿပီး ေခၚတဲ့သူေတြဟာ ဘဂၤါလီေတြ။ ဘဂၤါလီစကားမွာ ဒီေန႔ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္မွာ ေနဖူးတဲ့သူေတြ ပါေကာင္းပါမယ္။ ကြၽန္ေတာ္ ႏွစ္ႀကိမ္တုိင္တုိင္ ကြင္းဆင္း ေလ့လာ ထားတယ္။ ကြၽန္ေတာ္ ဘူးသီးေတာင္ ေမာင္းေတာမွာ ေျပာတဲ့စကားကို အခု ကြၽန္ေတာ္နဲ႔ လာေျပာပါ။ အဲဒီစကားကို ကြၽန္ေတာ္ ေျပာတတ္တယ္။ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ကို ေရာက္တဲ့အခါမွာ အာလဗန္ဆိုတဲ့ ေဒသကို ကြၽန္ေတာ္ေရာက္တယ္။ ေရာက္တဲ့အခါမွာ ကြၽန္ေတာ္ ဆိတ္သားစားခ်င္ေတာ့ စစ္တေကာင္းစကားနဲ႔ ေျပာတယ္။ သူတို႔ နားမလည္ဘူး။ အဲေတာ့ ဒီလုိ ေဒသစကား မတူတာေတာ့ ရွိတာေပါ့။ ကြၽန္ေတာ္ ရခုိင္လိုေျပာရင္ တခ်ိဳ႕ဗမာေတြ နားလည္ခ်င္မွ နားလည္မွာေပါ့။ အဲလို ကြဲျပားတာေတာ့ ရွိတာေပါ့။ ဒါကို သီးျခား ႐ိုဟင္ဂ်ာ ဘာသာစကားရယ္လို႔ ဘယ္အမွတ္အသားမွာမွ မရွိဘူး။ လာၿပီး မလိမ္ၾကပါနဲ႔။ ကြၽန္ေတာ္ လူေရွ႕မွာ မလိမ္ဘူး။ အမွန္တရား အေပၚမွာပဲ သစၥာရွိတယ္။

ေမး - ၁၉၂၆ ခုႏွစ္တြင္ အဂၤလိပ္လူမ်ိဳး အာရကန္အုပ္ခ်ဳပ္ေရးမွဴးက အာရကန္မြတ္စလင္ သံုးေသာင္း၊ ဗမာလူမ်ိဳး တစ္ေသာင္းဟု ေဖာ္ျပထားသည္ကို သိပါသလား။
ေျဖ - သိတာေပါ့။ ဟုတ္ပါတယ္။ အဲဒါ မွန္တယ္။ ဒါေပမဲ့ အဲဒီဟာက ႐ိုဟင္ဂ်ာလို႔ မေရးပါဘူး။ ဂ်က္လိုင္ဒါက ဒါကို ယူတယ္။ ရခုိင္လူမ်ိဳး တစ္သိန္းေက်ာ္ ဆိုတာကို ယူတယ္။ ဒါက ႐ိုဟင္ဂ်ာ ရွိတယ္၊ မရွိဘူး ဆိုတာနဲ႔ မဆိုင္ပါဘူး။

ေမး - ႏိုင္ငံတကာမွာ Over Stay ရွိပါတယ္။ သူတို႔ကေရာ Over Stay ေတြလား။
ေျဖ - သူတုိ႔က တရားမဝင္ ဝင္ေရာက္လာျခင္း ျဖစ္တယ္။ Over Stay မဟုတ္ဘူး။

ေမး - ႏုိင္ငံတကာတြင္ ႏိုင္ငံသား၊ ဧည့္ႏိုင္ငံသား၊ ႏုိင္ငံသား ျပဳခြင့္မရသူဆုိတာ ရွိပါသလား။ ရွိလွ်င္ ယင္းႏိုင္ငံသား အမ်ိဳးမ်ိဳး၏ အခြင့္အေရးကို ဘယ္လုိ ပိုင္းျခားထားပါသလဲ။
ေျဖ - ဧည့္ႏုိင္ငံသား ဆိုတာကေတာ့ ကြၽန္ေတာ္တို႔ ျမန္မာႏိုင္ငံကလြဲၿပီး တျခားႏိုင္ငံေတြမွာ ရွိတယ္လို႔ ကြၽန္ေတာ္မၾကားဖူးဘူး။ အေမရိကမွာ ကြၽန္ေတာ္ အလုပ္လုပ္တယ္။ ကြၽန္ေတာ္ တကၠသိုလ္ ဆရာအျဖစ္နဲ႔ ေလးႏွစ္ ေနထိုင္ၿပီးတဲ့အခါမွာ အၿမဲတမ္းေနထိုင္ခြင့္ Green Card ရတယ္။ ကြၽန္ေတာ့္ဇနီးေကာ၊ ကြၽန္ေတာ့္ သမီးေကာရတယ္။ ဒါက ဘယ္လုိလဲဆိုရင္ အၿမဲတမ္းေနထိုင္ခြင့္ Permanent Residence သာျဖစ္တယ္။ ဒါေပမဲ့ သမၼတေရြးေကာက္ပြဲမွာ ကြၽန္ေတာ့္မွာ မဲေပးပိုင္ခြင့္မရွိဘူး။ ကြၽန္ေတာ္ ႏိုင္ငံသားမွ မဟုတ္တဲ့ဟာ။ ဒါေပမဲ့ သူတို႔ တရား၀င္ခြင့္ျပဳထားတဲ့ အၿမဲေနထိုင္ခြင့္ ရရွိထားတဲ့ ေအးခ်မ္းသည္ မဲေပးပိုင္ခြင့္ မရဘူး။ ဒါေပမဲ့ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေမာင္ဦးလား၊ ဘာလားမသိဘူး။ သူထုတ္ေပးထားတဲ့ အျဖဴေရာက္ကဒ္ ကိုင္ထားတဲ့သူေတြက မဲေပးပိုင္ခြင့္ရတယ္။ အဲဒီ အျဖဴေရာင္ကဒ္ ဆိုတာကဘာလဲ။ အၿမဲေနထိုင္ခြင့္လား။ ေရးထားတာက ယာယီ မွတ္ပံုတင္ကတ္ျပား။ အၿမဲ ေနထိုင္ခြင့္ရတဲ့ သူေတာင္ မဟုတ္ဘူး။ ဘာလို႔ မဲေပးခြင့္ရလဲ။ တစ္ခ်ိန္က ဂ်ပန္ေတြက ကိုရီးယားကို ကိုလိုနီလုပ္ၿပီး ကိုရီးယားလူမ်ိဳးေတြကို ကြၽန္ျပဳဖို႔ ေခၚထားတယ္။ ဂ်ပန္လူမ်ိဳးေတြ မလုပ္ခ်င္တဲ့ အလုပ္ေတြကို ခိုင္းတယ္။ အဲဒီလူေတြက အခု တတိယမ်ိဳးဆက္ကို ေရာက္လာၿပီ။ အၿမဲတမ္း ေနထိုင္ခြင့္ပဲ ရွိတယ္။ မဲေပးလို႔မရဘူး။ ၿပီးခဲ့တဲ့ ေရြးေကာက္ပြဲမွာ အဲဒီ အျဖဴေရာင္ကဒ္ ကိုင္ထားတဲ့သူေတြ အကုန္လံုး မဲေပးခြင့္ရတယ္။ ကြၽန္ေတာ္တို႔ တုိင္းျပည္ေလာက္ လူ႕အခြင့္အေရးကို ေလးစားတဲ့ ႏိုင္ငံ ရွိဦးမလား။

ေမး - အခုလို ရန္ကုန္ကို လာေဟာေျပာတာဟာ ဘာသာေရးစစ္ပြဲ မျဖစ္ျဖစ္ေအာင္ လံႈ႕ေဆာ္ေနတာလား။
ေျဖ - ကြၽန္ေတာ္ ေၾကာက္တတ္ပါတယ္။ ျဖစ္ႏိုင္ရင္ ကြၽန္ေတာ္ စစ္ကိုေရွာင္ခ်င္တယ္။ ဒီေမးခြန္း ေမးတဲ့သူကို ကြၽန္ေတာ္ ေမးခ်င္တယ္။ ခင္ဗ်ားအိမ္မွာ ကြၽန္ေတာ္ တစ္ရက္ေနမယ္။ ေနာက္တစ္ခါ ေနာက္တစ္ရက္ ေနပါရေစဆိုၿပီး ေျပာမယ္။ ေနာက္ထပ္ တစ္ပတ္ေလာက္ တိုးေနပါရေစဆိုၿပီး ေျပာမယ္။ ေနာက္ထပ္ တစ္ႏွစ္၊ ႏွစ္ႏွစ္ေလာက္ တိုးေနပါရေစဆိုၿပီး ေျပာမယ္။ ေနာက္ ကြၽန္ေတာ္က ခင္ဗ်ားကို ကန္ထုတ္ပစ္မယ္ဆိုရင္ ခင္ဗ်ားလက္ခံႏိုင္ပါ့မလား။ အဲဒါကိုပဲ ေျဖၾကည့္လိုက္ပါ။


Ref:EMG
Foto:ခေရာင္း မြန္းတည္ုေနဂ်ာနယ္
International Seminar On The History Of Arakan(Dr Aye Chan)
==============================
=========



ေမး - ေက်ာက္စာဟာ Primary Source လား။ Secondary Source လား။
ေျဖ - Primary Source ပါ။

ေမး - အာနႏၵာ့ဆႏၵ ေက်ာက္စာပါ စကားမ်ားသည္ ရခိုင္စကားလား၊ ဗမာစကားလား။
ေျဖ - ရခုိင္စကားလည္း မဟုတ္ပါဘူး။ ဗမာစကားလည္း မဟုတ္ပါဘူး။ သကၠတ ဘာသာစကား ျဖစ္ပါတယ္။

ေမး - အာနႏၵာ့ဆႏၵ ေက်ာက္စာပါ စကားမ်ားသည္ ယေန႔ ႐ိုဟင္ဂ်ာမ်ား ေျပာဆိုေနေသာ စကားႏွင့္ အမ်ားဆံုး တူညီေနသည္ကို သိပါသလား။
ေျဖ - အာနႏၵာ့ဆႏၵ ေက်ာက္စာကို သကၠတ ဘာသာစကားနဲ႔ ေရးထိုးထားပါတယ္။ ဘဂၤါလီ စကားဟာလည္း ဘာသာစကား ပညာရွင္ေတြ ဘာသာစကားေတြကို အုပ္စုခြဲလိုက္တဲ့အခါမွာ သကၠတဘာသာစကား၊ ပါဠိဘာသာစကား၊ ဟိႏၵဴ၊ ဘဂၤါလီအားလံုးဟာ အင္ဒုိအာရိယ ဘာသာစကား အုပ္စုထဲမွာ ပါပါတယ္။ အဲေတာ့ သကၠတဘာသာစကားနဲ႔ ဘဂၤါလီစကား ေ၀ါဟာရေတြ တူတယ္ဆိုတာ ဘာမွ မထူးဆန္းပါဘူး။

ေမး - ျမန္မာဘုရင္ ဘိုးေတာ္ဘုရားလက္ထက္တြင္ ျပဳစုထားသည့္ စကားစု ပုရပိုဒ္သည္ ေ၀သာလီေခတ္သံုး စကားသည္ ယေန႔ ႐ိုဟင္ဂ်ာမ်ား ေျပာေသာစကားႏွင့္ အမ်ားဆံုး တူညီေနတာ သိပါသလား။
ေျဖ - ကြၽန္ေတာ္တို႔ ပုရပိုဒ္နဲ႔ ေပစာဆိုတာ ဟုိအရင္တုန္းက ေျပာေနတဲ့ ပုရပိုဒ္ဆိုတာ အႏွစ္ငါးဆယ္ထက္ ပိုမခံဘူး။ ေပစာဆိုတာ အႏွစ္တစ္ရာထက္ ပိုမခံဘူး။ အဲဒါေတာင္ ေရနံသုတ္ထားမွ။ အဲဒါဟာ ေ၀သာလီေခတ္ကဟာကို ပုရပိုဒ္ေပၚမွာ တင္ထားတာကို ယံုၾကည္လို႔ရလား။ မရဘူးလား။ (မရဘူးတဲ့)။ ကြၽန္ေတာ့္ဆရာ ေဒါက္တာမ်ိဳးျမင့္က ေျဖပါတယ္။

ေမး - ၁၇၉၉ ခုႏွစ္တြင္ အင္း၀ေနျပည္ေတာ္ေရာက္ ၿဗိတိသွ်သံမွဴး ဖရန္စစ္ဘူခ်နန္၏ စာတမ္းတြင္ ႐ိုဟင္ဂ်ာလူမ်ိဳးႏြယ္စုရွိၿပီး ၎တို႔မွာ အစၥလာမ္ဘာသာ၀င္မ်ားျဖစ္၍ အာရကန္ရခိုင္ေဒသ...။
ေျဖ - အဲဒီေမးခြန္းဟာ နိမိတ္ျပေမးခြန္းလို႔ ေခၚတယ္။ ဒါေပမဲ့ ေမးပံုက မွားေနတယ္။ တင္ျပပံုက မွားတယ္။ ဒီေမးခြန္းကို ကြၽန္ေတာ္ ဘယ္လိုေျဖမလဲ။ ဒါေပမဲ့ ကြၽန္ေတာ္ေျဖပါမယ္။ ဖရန္စစ္ဘူခ်နန္ေရးတဲ့ စာအုပ္က ကြၽန္ေတာ့္မွာ ေကာ္ပီဆြဲထားတာခ်ည္း ေလးအုပ္ေလာက္ရွိတယ္။ ခုနက ကြၽန္ေတာ္ေျပာတဲ့ထဲမွာလည္း ပါတယ္။ ရခုိင္ျပည္က ေျပးလာတဲ့သူေတြကို ရခိုင္ဂ်ာ၊ ရခိုင္ဆိုတာကို ဘဂၤါလီေတြက ႐ုိရွန္၊ ႐ုိဟန္လို႔ေခၚတဲ့အတြက္ အဲဒီက ေျပးလာတဲ့ရခိုင္ေတြကို ႐ုိရွန္ဂ်ာ၊ ႐ိုဟန္ဂ်ာလို႔ ေခၚတယ္လို႔ဆိုတာ ဘူခ်နန္ေရးထားတယ္။ ဒီလူေတြ မြတ္စလင္ျဖစ္တယ္ဆိုတာ ဘယ္စာမ်က္ႏွာမွာ ပါလဲ။ ေျပာႏိုင္တဲ့သူ အခုထေျပာပါ။ ျပႏိုင္တဲ့သူရွိရင္လည္း လာခဲ့ပါ။

ေမး - ဖရန္စစ္ဘူခ်နန္သည္ ႐ိုဟင္ဂ်ာဘာသာစကား သီးျခားရွိၿပီး ဘဂၤါလီ ဘာသာစကားႏွင့္ မတူေၾကာင္း စစ္တမ္းျပဳစု မွတ္တမ္းတင္ထားသည္ကို သိပါသလား။
ေျဖ - ႐ုိဟင္ဂ်ာဆိုတဲ့ စကားဟာ ရခိုင္ဂ်ာ၊ ရဟန္ဂါ။ ရခုိင္စကားနဲ႔ ဘဂၤါလီစကား ဘယ္လိုလုပ္ တူမွာလဲ။ ဒါမွန္တယ္။ ဒီေန႔ သူတို႔ကုိယ္သူတို႔ ႐ိုဟင္ဂ်ာဆိုၿပီး ေခၚတဲ့သူေတြဟာ ဘဂၤါလီေတြ။ ဘဂၤါလီစကားမွာ ဒီေန႔ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္မွာ ေနဖူးတဲ့သူေတြ ပါေကာင္းပါမယ္။ ကြၽန္ေတာ္ ႏွစ္ႀကိမ္တုိင္တုိင္ ကြင္းဆင္း ေလ့လာ ထားတယ္။ ကြၽန္ေတာ္ ဘူးသီးေတာင္ ေမာင္းေတာမွာ ေျပာတဲ့စကားကို အခု ကြၽန္ေတာ္နဲ႔ လာေျပာပါ။ အဲဒီစကားကို ကြၽန္ေတာ္ ေျပာတတ္တယ္။ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ကို ေရာက္တဲ့အခါမွာ အာလဗန္ဆိုတဲ့ ေဒသကို ကြၽန္ေတာ္ေရာက္တယ္။ ေရာက္တဲ့အခါမွာ ကြၽန္ေတာ္ ဆိတ္သားစားခ်င္ေတာ့ စစ္တေကာင္းစကားနဲ႔ ေျပာတယ္။ သူတို႔ နားမလည္ဘူး။ အဲေတာ့ ဒီလုိ ေဒသစကား မတူတာေတာ့ ရွိတာေပါ့။ ကြၽန္ေတာ္ ရခုိင္လိုေျပာရင္ တခ်ိဳ႕ဗမာေတြ နားလည္ခ်င္မွ နားလည္မွာေပါ့။ အဲလို ကြဲျပားတာေတာ့ ရွိတာေပါ့။ ဒါကို သီးျခား ႐ိုဟင္ဂ်ာ ဘာသာစကားရယ္လို႔ ဘယ္အမွတ္အသားမွာမွ မရွိဘူး။ လာၿပီး မလိမ္ၾကပါနဲ႔။ ကြၽန္ေတာ္ လူေရွ႕မွာ မလိမ္ဘူး။ အမွန္တရား အေပၚမွာပဲ သစၥာရွိတယ္။

ေမး - ၁၉၂၆ ခုႏွစ္တြင္ အဂၤလိပ္လူမ်ိဳး အာရကန္အုပ္ခ်ဳပ္ေရးမွဴးက အာရကန္မြတ္စလင္ သံုးေသာင္း၊ ဗမာလူမ်ိဳး တစ္ေသာင္းဟု ေဖာ္ျပထားသည္ကို သိပါသလား။
ေျဖ - သိတာေပါ့။ ဟုတ္ပါတယ္။ အဲဒါ မွန္တယ္။ ဒါေပမဲ့ အဲဒီဟာက ႐ိုဟင္ဂ်ာလို႔ မေရးပါဘူး။ ဂ်က္လိုင္ဒါက ဒါကို ယူတယ္။ ရခုိင္လူမ်ိဳး တစ္သိန္းေက်ာ္ ဆိုတာကို ယူတယ္။ ဒါက ႐ိုဟင္ဂ်ာ ရွိတယ္၊ မရွိဘူး ဆိုတာနဲ႔ မဆိုင္ပါဘူး။

ေမး - ႏိုင္ငံတကာမွာ Over Stay ရွိပါတယ္။ သူတို႔ကေရာ Over Stay ေတြလား။
ေျဖ - သူတုိ႔က တရားမဝင္ ဝင္ေရာက္လာျခင္း ျဖစ္တယ္။ Over Stay မဟုတ္ဘူး။

ေမး - ႏုိင္ငံတကာတြင္ ႏိုင္ငံသား၊ ဧည့္ႏိုင္ငံသား၊ ႏုိင္ငံသား ျပဳခြင့္မရသူဆုိတာ ရွိပါသလား။ ရွိလွ်င္ ယင္းႏိုင္ငံသား အမ်ိဳးမ်ိဳး၏ အခြင့္အေရးကို ဘယ္လုိ ပိုင္းျခားထားပါသလဲ။
ေျဖ - ဧည့္ႏုိင္ငံသား ဆိုတာကေတာ့ ကြၽန္ေတာ္တို႔ ျမန္မာႏိုင္ငံကလြဲၿပီး တျခားႏိုင္ငံေတြမွာ ရွိတယ္လို႔ ကြၽန္ေတာ္မၾကားဖူးဘူး။ အေမရိကမွာ ကြၽန္ေတာ္ အလုပ္လုပ္တယ္။ ကြၽန္ေတာ္ တကၠသိုလ္ ဆရာအျဖစ္နဲ႔ ေလးႏွစ္ ေနထိုင္ၿပီးတဲ့အခါမွာ အၿမဲတမ္းေနထိုင္ခြင့္ Green Card ရတယ္။ ကြၽန္ေတာ့္ဇနီးေကာ၊ ကြၽန္ေတာ့္ သမီးေကာရတယ္။ ဒါက ဘယ္လုိလဲဆိုရင္ အၿမဲတမ္းေနထိုင္ခြင့္ Permanent Residence သာျဖစ္တယ္။ ဒါေပမဲ့ သမၼတေရြးေကာက္ပြဲမွာ ကြၽန္ေတာ့္မွာ မဲေပးပိုင္ခြင့္မရွိဘူး။ ကြၽန္ေတာ္ ႏိုင္ငံသားမွ မဟုတ္တဲ့ဟာ။ ဒါေပမဲ့ သူတို႔ တရား၀င္ခြင့္ျပဳထားတဲ့ အၿမဲေနထိုင္ခြင့္ ရရွိထားတဲ့ ေအးခ်မ္းသည္ မဲေပးပိုင္ခြင့္ မရဘူး။ ဒါေပမဲ့ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေမာင္ဦးလား၊ ဘာလားမသိဘူး။ သူထုတ္ေပးထားတဲ့ အျဖဴေရာက္ကဒ္ ကိုင္ထားတဲ့သူေတြက မဲေပးပိုင္ခြင့္ရတယ္။ အဲဒီ အျဖဴေရာင္ကဒ္ ဆိုတာကဘာလဲ။ အၿမဲေနထိုင္ခြင့္လား။ ေရးထားတာက ယာယီ မွတ္ပံုတင္ကတ္ျပား။ အၿမဲ ေနထိုင္ခြင့္ရတဲ့ သူေတာင္ မဟုတ္ဘူး။ ဘာလို႔ မဲေပးခြင့္ရလဲ။ တစ္ခ်ိန္က ဂ်ပန္ေတြက ကိုရီးယားကို ကိုလိုနီလုပ္ၿပီး ကိုရီးယားလူမ်ိဳးေတြကို ကြၽန္ျပဳဖို႔ ေခၚထားတယ္။ ဂ်ပန္လူမ်ိဳးေတြ မလုပ္ခ်င္တဲ့ အလုပ္ေတြကို ခိုင္းတယ္။ အဲဒီလူေတြက အခု တတိယမ်ိဳးဆက္ကို ေရာက္လာၿပီ။ အၿမဲတမ္း ေနထိုင္ခြင့္ပဲ ရွိတယ္။ မဲေပးလို႔မရဘူး။ ၿပီးခဲ့တဲ့ ေရြးေကာက္ပြဲမွာ အဲဒီ အျဖဴေရာင္ကဒ္ ကိုင္ထားတဲ့သူေတြ အကုန္လံုး မဲေပးခြင့္ရတယ္။ ကြၽန္ေတာ္တို႔ တုိင္းျပည္ေလာက္ လူ႕အခြင့္အေရးကို ေလးစားတဲ့ ႏိုင္ငံ ရွိဦးမလား။

ေမး - အခုလို ရန္ကုန္ကို လာေဟာေျပာတာဟာ ဘာသာေရးစစ္ပြဲ မျဖစ္ျဖစ္ေအာင္ လံႈ႕ေဆာ္ေနတာလား။
ေျဖ - ကြၽန္ေတာ္ ေၾကာက္တတ္ပါတယ္။ ျဖစ္ႏိုင္ရင္ ကြၽန္ေတာ္ စစ္ကိုေရွာင္ခ်င္တယ္။ ဒီေမးခြန္း ေမးတဲ့သူကို ကြၽန္ေတာ္ ေမးခ်င္တယ္။ ခင္ဗ်ားအိမ္မွာ ကြၽန္ေတာ္ တစ္ရက္ေနမယ္။ ေနာက္တစ္ခါ ေနာက္တစ္ရက္ ေနပါရေစဆိုၿပီး ေျပာမယ္။ ေနာက္ထပ္ တစ္ပတ္ေလာက္ တိုးေနပါရေစဆိုၿပီး ေျပာမယ္။ ေနာက္ထပ္ တစ္ႏွစ္၊ ႏွစ္ႏွစ္ေလာက္ တိုးေနပါရေစဆိုၿပီး ေျပာမယ္။ ေနာက္ ကြၽန္ေတာ္က ခင္ဗ်ားကို ကန္ထုတ္ပစ္မယ္ဆိုရင္ ခင္ဗ်ားလက္ခံႏိုင္ပါ့မလား။ အဲဒါကိုပဲ ေျဖၾကည့္လိုက္ပါ။


Ref:EMG
Foto:ခေရာင္း မြန္းတည္ုေနဂ်ာနယ္

Wednesday, December 19, 2012

ၾသဂတ္(စ္) ၁၃ စစ္ေတြ ဆန္ျပႆနာနိတြင္ ကိုယ္တိုင္ကုိယ္က်ပါ၀င္ခသူ ဦးေမာင္ေအးခ်မ္းႏွင့္ တြိဆံုျခင္း



၁၉၆၇-ခုႏွစ္ ၾသဂတ္(စ္) ၁၃ ရက္နိ ဆႏၵျပပြဲတြင္ ကိုယ္တိုင္ပါ၀င္ခသူ ဦးေမာင္ေအးခ်မ္းမွာ ရခုိင္ျပည္ စစ္ေတြျမိဳ႔မွျဖစ္ျပီး ျမန္မာႏိုင္ငံလြတ္လပ္ေရးရျပီး (၂) ႏွစ္အၾကာ ၁၉၅၀-ခုႏွစ္တြင္ မြီးဖြားသည္။ ဘ၀သက္တမ္းတေလွ်ာက္လံုး ရခုိင္ႏိုင္ငံေရးတြင္ ပါ၀င္ခသျဖင့္ အၾကိမ္ၾကိမ္ ေထာင္က်ခသူလည္းျဖစ္သည္။ ရခုိင္ျပည္လြတ္ေျမာက္ေရးပါတီ တည္ေထာင္စဥ္က ေကဒါတဦးအျဖစ္ ပါ၀င္ခသည္။ ၁၉၈၅-ခုႏွစ္တြင္ ရခိုင္ျပည္အမ်ိဳးသားလြတ္ေျမာက္ေရးပါတီ (ရမလပ) တြင္ တာ၀န္ထမ္းေဆာင္သည္။ ေနာက္ပိုင္း ရခိုင္ျပည္အမ်ိဳးသား ညီညြတ္ေရးပါတီတြင္ ပါ၀င္လာသည္။ ယခုအခါ ပန္းထိမ္ဆရာတဦးအျဖစ္ ဘဂၤလာေဒ့ခ်္ႏိုင္ငံ ေကာ့ဘဇာျမိဳ႔တြင္ မိသားစုႏွင့္အတူ နီထိုင္လွ်က္ဟိသည္။ ဦးေမာင္ေအးခ်မ္းသည္ ၾသဂတ္(စ္) ၁၃ အေရးေတာ္ပံုတြင္ ကိုယ္တိုင္ကိုယ္က်ပါ၀င္ခသူျဖစ္သျဖင့္ ယခုလတြင္က်ေရာက္ေသာ ႏွစ္ (၄၀) ေျမာက္ ရခုိင္ျပည္ဆန္ျပႆနာနိ (သို႔မဟုတ္) ၁၃ ၾသဂတ္(စ္) အေရးေတာ္ပံုနိတြင္ ၾသဂတ္(စ္) ၁၃ အေရးေတာ္ပံုအေၾကာင္းအား အမ်ားသူငါ သိၾကားႏိုင္ရန္ သူႏွင့္တြိဆံုမိန္းျမန္းခန္းကို ထည့္သြင္းေဖာ္ျပလုိက္ပါသည္။

NN ။ ရခုိင္ျပည္ ဆန္ျပႆနာနိ ဇာကစလို႔ ဇာပိုင္ျဖစ္လာစြာပါလဲ။

ခ်မ္း။ ။ ရခိုင္ျပည္ေရ စပါးဆန္ရီ အလြန္ေပါမ်ားေရ တိုင္းျပည္ျဖစ္ပါေရ။ ၁၉၆၇-ခုႏွစ္မွာ ဗိုလ္ေန၀င္းစစ္အစိုးရက ရခိုင္ျပည္ကဆန္စပါးတိကို သတ္မွတ္ထားေရ စ်ီးနန္႔ မေရာင္းမနီရ အတင္းအဓမၼသိမ္းက်ံဳး၀ယ္ယူျပီး အစိုးရဂိုေဒါင္တိမွာ ေလွာင္ထားပါေရ။ ျပီးေက ယင္းဆန္စပါးတိကို ႏိုင္ငံျခားတိုင္းျပည္တိကို အဆက္မျပတ္ေရာင္းနီလို႔ ရခိုင္ျပည္သားတိ ထမင္းငတ္ကတ္ပါေရ။ ခ်မ္းသာေရလူတိေတာင္က ေငြဟိေကလဲ့ ဆန္၀ယ္လို႔မရ၊ ကပ္ဆိုးဆိုက္ပါေရ။ ရခုိင္သားတိစြာ တခါလည္း အငတ္ဖီးကို မႀကံဳဖူးပါ။ ေန၀င္းလက္ေအာက္ေရာက္မွ ရခိုင္သားတိ ထမင္းငတ္လို႔ သူေတာင္းစားျဖစ္ပါေရ။ ျပိန္းဥနန္႔ခ်ိဳင္ေပါင္ႀကိဳေသာက္ကတ္ရပါေရ။ ၀မ္းလားလို႔သီသူသီ ေပ်ာက္သူေပ်ာက္ ဒုကၡဆိုက္ေရာက္ပါေရ။ တခ်ိဳ႔ဆိုေက ရွက္လို႔ မိသားစုတခုလံုး အဆိပ္စားလို႔ ကိုယ့္စြာကို သတ္သီလားကတ္ပါေရ။ ရခုိင္ျပည္တခုလံုးမွာ ဆန္ျပႆနာေၾကာင့္ အမ်ိဳးမ်ိဳးျပႆနာ ျဖစ္ပါေရ။ ငတ္လို႔ အပ်ိဳမေခ်တိ ၀ါႀကီး၀ါႀကီးမတိပါမက်န္ ထမင္းအလွဴခံစားဘ၀ ေရာက္ရပါေရ။

ေအခ်င့္တိကိုျမင္လို႔ ျပည္သူတိက အစိုးရဘားမွာ ဆန္ေရာင္းခ်ပီးဖို႔ အၾကိမ္ၾကိမ္ တင္ျပေတာင္းပန္ေကလဲ့ အာဏာပိုင္တိက လံုး၀ဂရုမစိုက္ပါ။ ယင္းအတြက္နန္႔ အာဏာပိုင္တိကို ထိပ္တိုက္ရင္ဆိုင္လို႔ ဆန္ရဟိေရးကို ရခိုင္သားတိ ေတာင္းဆိုစြာျဖစ္ပါေရ။ ေယေကလဲ့ ယင္းအခ်ိန္က ရခိုင္ျပည္ကို အုပ္ခ်ုဳပ္ထားေရ ျမန္မာအစိုးရက ရခိုင္သားတိကို ညစ္ညစ္ပတ္ပတ္ ပစ္သတ္ခစြာျဖစ္ပါေရ။ ယင္းနိေရ ၁၉၆၇-ခု ၾသဂတ္(စ္) ၁၃ ရက္နိျဖစ္ျပီး ရခုိင္သားတိ အသတ္ခံခရေရ နိဆိုးနိယုတ္ျဖစ္ပါေရ။ ရခုိင္သားတိအားလံုး ယင္းနိကို တခါလည္းမိဖို႔မဟုတ္ပါ။

NN ။ ျမန္မာအစိုးရက ရခိုင္ျပည္ဆန္ျပႆနာကို အီးအီးခ်မ္းခ်မ္း ေျဖယွင္းလို႔ရယင့္သားနန္႔ ေျဖယွင္းမပီးဘဲ အခုပိုင္ ရက္ရက္စက္စက္ ပစ္သတ္ခစြာကို ဇာပိုင္ျမင္ပါေရလဲ။

ခ်မ္း။ ။ ျမန္မာအစိုးရက ရခိုင္သားတိ ငတ္လို႔သီသီ အေရးမႀကီး၊ စပါးကို ႏိုင္ငံျခားသုိ႔ေရာင္းလို႔ ဒဂၤါးရေကက်ီ။ ျပည္တြင္းစစ္မွာသံုးဖို႔ လက္နက္၀ယ္ဖို႔ အေရးႀကီးေရ။ ယင္းႏွစ္ ရခုိင္ျပည္မွာမက ျမန္မာတျပည္လံုး ငတ္ကတ္ပါေရ။ ကၽြန္းရြာတိမွာ ထမင္းငတ္လို႔ သီကတ္ေတ။ ရန္ကုန္မွာဆိုေက စေကေခ် ေခ်ာင္ပါေရ။

NN ။ ေန၀င္းလက္ကိုင္တုတ္ ဗိုလ္မွဴးေစာျဖဴက ရခိုင္သားတိကို ပစ္သတ္စြာမွာ သီက်လားခသူဦးေရကို သိခ်င္ပါေရ။ ယင္းအခ်ိန္က ရွာမရ ေပ်ာက္လားခသူတိကို ေနာက္ျပန္တြိပါေရလား။

ခ်မ္း။ ။ သူရို႔ တရား၀င္လိမ္ေၾကျငာစြာက စုစုေပါင္း (၂၄) ေယာက္ရာ သီေရလို႔ဆိုပါေရ။ ေယေကလဲ့ ရခိုင္သားတိစာရင္းေကာက္စြာ လူ (၃၀၀) ေက်ာ္သီပါေရ။ ဇာေၾကာင့္လည္းဆိုေက တခ်ိဳ႔ရပ္ကြက္တိမွာ မိဘဆြီမ်ိဳးတိက သူ႔သားသမီးတိ ဇာေရာက္လားေရလဲ သီလားေပ်ာက္လား ရွာနီကတ္စြာ ကၽြန္ေတာ္ကိုယ္တြိပါ။

NN ။ အပစ္သတ္ခံရေရ လူသီအေလာင္းတိကို သူရို႔ ဇာမွာျမဳတ္ပစ္ပါေရလဲ။

ခ်မ္း။ ။ အေလာင္းတိကိ္ု ပထမ လမ္းမထက္မွာ ေအအတိုင္းပစ္ထားပါေရ။ ျပီးေက စစ္ကားၾကီးတိ ေရာက္လာပါေရ။ ယင္းအခ်ိန္မွာ ဒဏ္ရာနန္႔မသီသိမ့္ေရလူတိက (ကၽြန္ေတာ္မသီပါသိမ့္၊ ဆီးရံုကိုပို႔ပါ၊ ဆီးကုေက ေကာင္းႏုိင္ပါသိမ့္ေရ) လို႔ ေတာင္းပန္ေကလဲ့ ေဘာက္သာအိပ္ကို ကားထက္တင္ပိုင္ေယွာင္ ယူလားၿပီးေက အုန္းေတာမွာ အသီအရွင္တပါတည္းေပါင္းလို႔ ဓါတ္ဆီေလာင္းလို႔ မီးတိုက္ပစ္လိုက္ကတ္ပါေရ။

စစ္တပ္က ၾသဂတ္(စ္) ၁၃ ရက္နိမွာ အေလာင္း (၂၄) ေလာင္းကို ၁၄ ရက္နိမွာ စစ္ေတြျမိဳ႔ေၾကးနန္းယုန္းရွိမွာ ပဲြႀကီးခင္းလို႔ျပပါေရ။ ယင္းအေလာင္းတိက္ို စစ္ေတြျမိဳ႔ ကရာေတးနန္႔ သိုင္းအဖြဲ႔က သင္းၿဂိဟ္ဖို႔ေတာင္းေကလည္း ခြင့္မပီးဘဲ စစ္ေတြျမိဳ႔သခၤ်ိဳင္းနား သရက္ေတာဘုန္းၾကီးေက်ာင္းနားက ကြင္းျပင္ထဲမွာ ျမဳတ္ပစ္လိုက္ကတ္ပါေရ။

NN ။ ဆန္ရဟိေရးအတြက္ ရခုိင္သားတိ ဆႏၵျပစြာ ဇာကဇာပိုင္ စလာပါေရလဲ။

ခ်မ္း။ ။ ရခိုင္ျပည္ ဆန္ျပႆနာက ၾသဂတ္(စ္) လ ၁၂ ရက္နိကပင္ စျဖစ္စြာပါ။ ပထမ စစြာက ၾသဂတ္(စ္) ၁၂ ရက္နိ ညဇာ ၃ ခ်က္တီးေလာက္မွာပါ။ ေယာက္်ားမိမၼ (၁၀၀) ေက်ာ္ေလာက္ ႏိုင္ငံျခားဆန္တင္သေဘၤာထက္ကိုတက္လို႔ ဆန္လုကတ္ပါေရ။ ယင္းအခ်ိန္မွာ ဆန္စက္၀င္းထဲမွာ လံုျခံဳေရးရဲသားတိက မဟန္႔တားပါ။ တခ်ိဳ႔ဆိုေက ဆန္အိတ္တိကို သေဘၤာ၀မ္းေခါင္းထဲက မႏိုင္မနင္းထမ္းလာလို႔ ရီထဲကို လူးက်လားစြာတိလည္းဟိပါေရ။ ညဇာသား ၅ ခ်က္တီးေလာက္မွာ ဆန္လုပြဲၿပီးပါေရ။ ထူးျခားစြာက ယင္းအခ်ိန္မွာ အာဏာပိုင္တိက အဟန္႔အတားမလုပ္ပါသိမ့္။

ယင္းနိ ညဇာသား ၇ ခ်က္တီးေလာက္မွာ လမ္းမေတာ္ေတာင္ရပ္ကြက္က ေက်ာင္းဆရာမနီအိမ္တအိမ္မွာ လူငယ္ (၃၀) ေက်ာ္ေလာက္စုလို႔ ယင္းအိမ္ကတဆင့္ လမ္းမၾကီးအတိုင္း (ဆန္ျပႆနာေျဖယွင္းပီး၊ အေရးေတာ္ပံုေအာင္ရမည္) ဟု ေၾကြးေၾကာ္ ခ်ီတက္လာပါေရ။ ရူပရပ္ကြက္လမ္းဆံု ျမဴနီစီပါယ္ဥကၠဌ ဦးေမာင္ေက်ာ္ဦးအိမ္ရွိေရာက္အခါ ဆႏၵျပသူ (၂၀၀) ေလာက္ျဖစ္လားပါေရ။ ဦးေမာင္ေက်ာ္ဦးအိမ္ကို ေက်ာက္ခဲနန္႔ပစ္ကတ္ပါေရ။ အေၾကာင္းက ျမဴနီစီပါယ္ဥကၠဌဦးေမာင္ေက်ာ္ဦးက ျမန္မာအစိုးရနန္႔ အထက္အာဏာပိုင္တိကို (စစ္ေတြမွာ လူတေယာက္ကို တနိ ဆန္တဗူးႏႈန္း ျပုတ္ဆန္ႏွင့္ဆန္ခြဲပီးေကရေရ) လို႔ ေျပာလို႔ျဖစ္ပါေရ။

ၿပီးေက ဗိုလ္မွဴးေစာျဖဴ စစ္ကား (၂) စီး လက္နက္အျပည့္နန္႔ေရာက္လာပါေရ။ အိုးတန္းနန္႔ ရူပရြာခြဆံုမွာ ဆႏၵျပလူငယ္တိကို လာ၀ိုင္းပါေရ။ ဗိုလ္မွဴးေစာျဖဴက ဆႏၵျပ လူငယ္ေခါင္းေဆာင္တိကို (ဆန္ျပႆနာကို ငါေျဖယွင္းပီးမည္) လို႔ ကတိပီးပါေရ။ ဆႏၵျပသူတိကိုလည္း လူစုခြဲျပီး အိမ္ျပန္ဖို႔ေျပာပါေရ။ ယင္းအခ်ိန္က ညဥ့္ (၁၀) ခ်က္တီးေလာက္ ဟိပါယာ။

ေနာက္နိ ၾသဂတ္(စ္) ၁၃ ေရာက္ခါ ကၽြန္ေတာ္ရို႔ ျပည္လံုးခ်မ္းသာဘုရားၾကီးမွာ စုပါေရ။ လမ္းမေတာ္က လူငယ္အဖြဲ႔တခုက ျခဳပ္ျပီးသားပိတ္စ အစိမ္းေရာင္ အလ်ား ၈ ေတာင္ အနံ ၃ ေတာင္ ဆိုင္းဘုတ္တခု ယူလာပါေရ။ ယင္းဆိုင္းဘုတ္မွာ (ဆန္ျပႆနာေျဖယွင္းပီး၊ အေရးေတာ္ပံုေအာင္ရမည္) လို႔ ရြီးထားပါေရ။

က်ေနာ္ရို႔လူစု ဆိုင္းဘုတ္ကို ရွိဆံုးမွာတင္လို႔ စစ္ေတြဘုရားၾကီး ဒိုး၀န္းရြာရပ္ကြက္ ဆန္စက္ရံု သေဘၤာဆိပ္လမ္းအတိုင္း (ဆန္ျပႆနာေျဖယွင္းပီး၊ ျပဳတ္ဆန္မစား ရခိုင္သား၊ ဆန္ခြဲမစား ရခိုင္သား)၊ ေၾကြးေၾကာ္ျပီး လမ္းမၾကီးအတိုင္း ခ်ီတက္လားပါေရ။ ယင္းနိ ဥပုသ္နိျဖစ္လို႔ ဥပုသ္သည္တိလည္း ရွိဆံုးကပါပါေရ။

ကၽြန္ေတာ္ရို႔ ျမိဳ႔မအမွတ္ (၁) ရဲစခန္းရွိေရာက္ေတအခါ စခန္းကရဲသားတိ သူရို႔ဌာနပတ္ပတ္လည္ လံုျခံဳေရးခ်ထားပါေရ။ သူရို႔ တခုလည္း အေႏွာက္အယွက္မပီးပါ။ ယင္းကတဆင့္ ဆႏၵျပလူအုပ္ၾကီးစြာ ဦးဥတၱမပန္းျခံ၊ ထိုကတဆင့္ လွခိုင္ဆရာေတာ္ဘုန္းၾကီးေက်ာင္းခြဆံု၊ ယင္းကျပန္လွည့္လို႔ စစ္ေတြျမိဳ႔ေထာင္ရွိကျဖတ္ပ်ာယ္ ပလုတ္ေတာင္ခြဆံုကို ခ်ီတက္ပါေရ။ ပလုတ္ေတာင္ခြဆံုမွာ ျပည္သူတိဘားက အလွဴရီကိုေသာက္လို႔ ရွိဆက္ခ်ီတက္ပါေရ။ တျမိဳ႔သားလံုးပူးေပါင္းလာလို႔ ဆႏၵျပသူလူတန္း တျဖည္းျဖည္းမ်ားလာပါေရ။ အစအဆံုး မျမင္လိုက္ရပါဗ်ာယ္။ ခန္းမွန္းေျခေျပာရဖို႔ဆိုေက လူေပါင္းအနည္းဆံုး (၃၀၀၀၀) သံုးေသာင္ေလာက္ဟိပါဖို႔။

ဆႏၵျပလူအုပ္ လီယာဥ္ကြင္းရွိကိုျဖတ္ေလ်ာက္ျပီး စစ္ေတြျမိဳ႔မီးစက္ၾကီးခြဆံုက မူဆလင္အမ်ားစုနီထိုင္ေရ နာဇီရြာလမ္းအတိုင္းျဖတ္လာခါ မူဆလင္ဘာသာ၀င္တိလည္း ဆႏၵျပသူတိနန္႔ ပူးေပါင္းပါ၀င္လာပါေရ။ လူအုပ္ကေကာင္းၾကီးလားပါေရ။ ကသဲရြာခြဆံုကနီ ကုန္တန္းရပ္ကြက္ ျမဆန္စက္ရွိကိုေရာက္ေတခါ စစ္တပ္က လမ္းထက္မွာ သံဆူးၾကိဳးခ်ကာထားၿပီးေက နီရာယူထားပါေရ။

စစ္တပ္က ရွိကိုဆက္မလားဖို႔တားပါေရ။ သနတ္နန္႔ခ်ိန္ထားလို႔ ဆႏၵျပသူတိနန္႔ ျမန္မာစစ္တပ္အၾကား အနီအထားဆိုးလာပါေရ။ ေနာက္ အမိန္႔ပီးသံထြက္လာၿပီး ေန၀င္းစတန္း၊ ကာပိုင္ေမာင္းျပန္သနတ္တိနန္႔ မိုးရီသရီပစ္ပါေရ။ ေနာက္ဆံုး သီလူသီေပ်ာက္လူေပ်ာက္ ဆႏၵျပလူအုပ္ၾကီးၿပိဳက်ပါေရ။

NN ။ ။ ေအနိမွာ ရခိုင္သားတိကို ဇာဇာေျပာခ်င္ပါသိမ့္ေရလဲ။

ခ်မ္း။ ။ ၾသဂတ္(စ္) ၁၃ ရက္နိေရာက္တိုင္း ျမန္မာစစ္တပ္ဘားမွာ မထင္းငတ္လို႔ အပစ္သတ္ခံလားရေရ ရခိုင္သားတိကို မမိကတ္ဖို႔ ေျပာခ်င္ပါေရ။

(ရခိုင္သားမ်ား ရခိုင္စကားေျပာျခင္းျဖင့္ ဂုဏ္ယူပါ။ ရခိုင္စကားတည္တံ့မွ ရခိုင္သားလည္း တည္တံ့မည္။ စကားေပ်ာက္က လူမ်ိဳးေပ်ာက္သည္။)